Νεοπλατωνισμός

Τον μεσοπλατωνισμό διαδέχεται ο νεοπλατωνισμός. Ξεκινά από τον 3ο αιώνα μ.Χ. και φθάνει ως τον 6ο αιώνα μ.Χ. Αρχηγός του υπήρξε ο Πλωτίνος, ο οποίος πίστευε πως τον κόσμο δημιούργησε μια ακτάληπτη αρχή.
Ένα λεπτό, δεν καταλαβαίνω. Ακατάληπτη αρχή, τι θα πει αυτό;
Για τον Πλωτίνο, το σύμπαν και ό,τι υπάρχει γύρω μας, όλα τα έφτιαξε μία δύναμη, την οποία δεν μπορούμε να καταλάβουμε με το μυαλό μας. Ούτε μπορούμε να την νιώσουμε, να την αγγίξουμε, να τη δούμε. Αυτή την αρχή, ο Πλωτίνος την ονομάζει Εν.
Εν, όπως λέμε ένας, ο πρώτος δηλαδή στη σειρά;
Ακριβώς. Το Εν είναι η αρχή και είναι άπιαστο. Αυτό, το Εν, γεννά τον Νου. Εκεί βρίσκονται οι ιδέες, οι σκέψεις. Και από τον Νου γεννιέται η Ψυχή, ο χώρος των συναισθημάτων και των αισθήσεων. Ας τα βάλουμε στη σειρά: Εν - Νους - Ψυχή…
Μια αλυσίδα με τρεις κρίκους.
Περίπου. Ο Πλωτίνος, για να εξηγήσει πώς δημιουργήθηκε ο κόσμος, φαντάζεται μια κλίματα, μια σκάλα με τρία μεγάλα σκαλοπάτια. Στο πιο ψηλό βάζει το Εν. Στο δεύτερο τον Νου. Και στο τρίτο την Ψυχή.

Και ο άνθρωπος;

Ο άνθρωπος ζει κάτω στη γη. Στόχος του είναι να ανέβει αυτή την σκάλα από κάτω προς τα πάνω: από τη γη, δηλαδή, όπου πατά, στο ψηλότερο σκαλοπάτι.
Εκεί που βρίσκεται το Εν;
Ακριβώς. Και εκεί να ενωθεί με το Εν.
Αυτό μου θυμίζει το μάθημα των θρησκευτικών. Ο δάσκαλος, όταν μιλά για τον χριστιανισμό, λέει πως ο άνθρωπος είναι σώμα και ψυχή, και πως…
… και πως σκοπός της ζωής του ανθρώπου, που κατοικεί στη γη, είναι να ενωθεί με τον θεό, τον δημιουργό του κόσμου, που βρίσκεται στον ουρανό.
Ωραία πάσα, παιδιά. Ο τρόπος που ο Πλωτίνος διαβάζει τον Πλάτωνα επηρέασε τους χριστιανούς φιλοσόφους. Ο Πλωτίνος εξάλλου ταξίδεψε στην Ανατολή. Ας πούμε εδώ δυο λόγια για τη ζωή του.



Πλατωνική κοσμολογία

Πλατωνική κοσμολογία

Ο Σωκράτης, στον πλατωνικό διάλογο Φαίδων, λέει μια...

Πλάτων και ρητορική

Πλάτων και ρητορική

 Η Ρητορική είναι η τέχνη της πειθούς, η ικανότητα να...

Η οργάνωση της πλατωνικής Ακαδημίας

Η οργάνωση της πλατωνικής Ακαδημίας

Η Ακαδημία που ίδρυσε ο Πλάτων στην Αθήνα αποτελεί το πρώτο...